fot. Movia
Malvasia, friulano, ribolla gialla. Znakomite pinoty: grigio i noir. Plus musujące chardonnay do samodzielnego degorżowania. Movia to miejsce, które powinno się znaleźć na trasie każdego winomana.
Inka Wrońska
Słoweńska winiarnia Movia prowadzona przez rodzinę Kristančičów była pierwszym przystankiem w mojej lipcowej winiarskiej wyprawie na pogranicze trzech krajów – Słowenii, Włoch i Chorwacji.
Movia jest winiarnią rodzinną w najlepszym znaczeniu tego słowa. Aleš Kristančič, obecny właściciel, to przedstawiciel już ósmego pokolenia winiarzy. Studiował winiarstwo na uniwersytecie w Padwie, a doświadczenie zdobywał nie tylko w rodzinnej winnicy, ale też w Château Pétrus w Bordeaux i w Domaine de la Romanée-Conti w Burgundii. W pracę w winiarni zaangażowana jest także jego żona Vesna oraz dzieci: córka Ela, która mieszka na stałe w Lublanie i tam prowadzi wine bar pod nazwą Vinoteka Movia, i syn Lan (kolejny enolog w rodzinie). Partnerka Lana, Nina Šegula, wraz z Elą Kristančič odpowiada za marketing, degustacje, eksport i eventy.
Winiarnia znajduje się w miejscowości Ceglo (Dobrovo v Brdih) w słoweńskim regionie Brda, sąsiadującym przez granicę z Collio w północno-wschodnich Włoszech. To zaledwie półtorej godziny jazdy z lotniska w Wenecji.
![](https://fermentmag.pl/wp-content/uploads/2024/07/IMG_4805-min-819x1024.jpg)
![](https://fermentmag.pl/wp-content/uploads/2024/07/STE_6426-min-scaled.jpg)
Winnice należące do Movia Wines zajmują 30 ha, z czego 25 ha to uprawy ponad granicami – znajdują się zarówno w słoweńskim regionie Brda, jak i we włoskim Collio.
Na styl i charakter powstających tu win wpływa sąsiedztwo wybrzeża Adriatyku i nieodległych Alp. Winiarnia powstała w 1820 roku, a od 20 działa w reżimie ekologicznym. „Za smak naszego wina odpowiada tylko natura”, mówią zgodnie ojciec i syn Kristančičowie. Ten drugi, dziś dwudziestoparolatek, swoje pierwsze wino wyprodukował w wieku 18 lat.
Szacunek producentów wobec środowiska da się zauważyć i w winnicach, i w winiarni. Winorośl nawożona jest biodynamicznym kompostem, a wina powstają wyłącznie przy użyciu rdzennych drożdży; poza minimalną ilością siarki nie ma w nich żadnych dodatkowych substancji. Do winifikacji używane są tu zarówno dębowe beczki, jak i amfory, stalowe zbiorniki, jaja betonowe i – wciąż jeszcze mało popularne – stalowe. Te ostatnie produkuje jedna ze słoweńskich firm, dlatego winiarze z Movii zdecydowali się je wypróbować.
![](https://fermentmag.pl/wp-content/uploads/2024/07/movia-238-copy-min-683x1024.jpg)
Podczas zwiedzania winiarni i znakomitej kolacji, która nastąpiła później, mieliśmy okazję, by zdegustować 7 win.
![](https://fermentmag.pl/wp-content/uploads/2024/07/Puro-copy-min-1024x478.jpg)
90 Movia Puro 2020
Wino musujące z chardonnay o subtelnym kolorze jasnego złota, z drobniutkimi bąbelkami, przepięknie prezentuje się w kryształowych kieliszkach. (Przy okazji: kieliszki te, zaprojektowane przez Vesnę Kristančič, zostały wykonane specjalnie dla Movii przez znaną słoweńską hutę szkła Rogaška). W nosie, obok dojrzałych jabłek i cytrusów, nieco egzotyki (mango, ananas) plus wyraźne nuty ziołowe – świeży tymianek? Do tego subtelne, ale wyczuwalne nuty brioszki, świeżego masła, dopiero co wyłuskanych, „mlecznych” orzechów laskowych. W ustach wino absolutnie wytrawne (mimo 4,2 g cukru resztkowego/l), długie, mineralne.
Niezwykłość Puro nie polega wyłącznie na jego smaku. Otóż w tym przypadku osad drożdżowy usuwany jest bezpośrednio przed rozlaniem do kieliszków – innymi słowy, degorżowanie to etap, który należy przeprowadzić samemu. Butelka podczas tego procesu musi być całkowicie zanurzona w wodzie. Opis procedury mógłby być niejasny i zająć mi wiele linijek – polecam więc poglądowy filmik. Generalnie – rzecz jest raczej łatwa, trzeba tylko mieć specjalny otwieracz. – To żaden problem – zapewnia Lan. – Każdy, kto zamówi u nas 6 butelek Puro, sprzęt do otwierania dostaje gratis. (Na wszelki wypadek na stronie Movii opisano też metodę dobrania się do butelki Puro bez otwieracza).
![](https://fermentmag.pl/wp-content/uploads/2024/07/Movia_ambra_2022-copy-min-1024x388.jpg)
93 Movia Sivi Grigio Ambra 2022
Stuprocentowe pinot grigio (dojrzewa przez 10 miesięcy; 70 proc. w dębowych baryłkach, reszta w betonowych jajach) o uwodzicielskiej, różowo-bursztynowej barwie. W nosie nuty sycylijskiej pomarańczy tarocco, krwistej i bardzo dojrzałej, jesiennych jabłek i brzoskwiń, a to wszystko subtelnie połączone z aromatami białej herbaty, jaśminu i oregano; do tego miód, wiciokrzew, gorzkie migdały, świeże masło i wanilia. Eleganckie, pięknie ułożone usta są bardzo intensywne, owocowe, a przy tym jest w nich coś delikatnie i pikantnie zielonego, przywodzącego na myśl świeże zioła i zielone orzechy włoskie.
![](https://fermentmag.pl/wp-content/uploads/2024/07/movia_sivi_2022-copy-min-1024x389.jpg)
88 Movia Sivi pinot grigio 2022
Jasnozłote, delikatne i wyrafinowane pinot grigio. W nosie żółte owoce: pomarańcze i mandarynki, śliwki renklody, brzoskwinie. Tę piękną owocowość podkreślają delikatne nuty lukrecji i gałki muszkatołowej; jest tu też kilka ziarenek wanilii i trochę suszonego tymianku. W ustach wino wręcz gęste, wyjątkowo eleganckie, o długim finiszu. Niezwykłe!
![](https://fermentmag.pl/wp-content/uploads/2024/07/Exto-Gredic-2022-copy-min-1-1024x308.jpg)
90 Exto Gredić 2023
To stuprocentowe sauvignonasse, czyli friulano, czyli sauvignon vert, czyli niegdysiejszy tocai friulano. Winifikowane w stali, jest czyste, mineralne, orzeźwiające, ma delikatny słomkowy kolor. W nosie rześkie, zadziorne nuty zielonych owoców: najwcześniejszych papierówek i agrestu, oraz cytrusów: grejpfruta i cytryny. Do tego szczypta świeżych ziół, łąkowej trawy, dobrej gatunkowo zielonej herbaty, ciut-ciut świeżo zmielonego białego pieprzu. Usta mineralne, zarazem cytrusowe i ziołowe, z długim, pikantnym finiszem. To wino na upalne lato: będzie przepiękne jako aperitif, sprawdzi się też jako dodatek do sushi i ceviche. (na zdjęciu rocznik 2022, ale degustowaliśmy 2023)
![](https://fermentmag.pl/wp-content/uploads/2024/07/Rebula-2022-copy-min-1024x379.jpg)
90 Movia Rebula/Ribolla 2023 „black label”
Stuprocentowa ribolla, złocistożółta, pachnąca żółtymi owocami: jabłkami golden delicious, renklodami, brzoskwiniami; do tego nuty pomarańczy (świeżo starta skórka) i białych kwiatów. W ustach wino mineralne, świeże, o pięknej równowadze i długim finiszu, w którym ujawniają się akcenty ziołowe; jest wśród nich ciekawa nutka rozmarynu. (na zdjęciu rocznik 2022, ale degustowaliśmy 2023)
![](https://fermentmag.pl/wp-content/uploads/2024/07/Movia_modri_2020-copy-min-1024x374.png)
88 Modri Pinot noir 2021
Pinot noir dojrzewający 2 lata w dębowych baryłkach (225 l). Rubinowa barwa, w nosie tradycyjne dla pinota aromaty, jak maliny i późne truskawki, ale też bogactwo ciemnych owoców: czereśnie kordie, jeżyny, wiśnie łutówki. Do tego trochę nut korzennych i dymnych. W ustach wino traci swoją zadziorność i okazuje się eleganckie, miękkie, zrównoważone, wręcz ciepłe. Finisz długi, owocowo-korzenny, lekko pikantny. Tego pinota można by podać np. do grillowanej wieprzowiny, do kaczki, a późną jesienią, na św. Marcina – do pieczonej gęsi. (na zdjęciu rocznik 2020, ale degustowaliśmy 2021)
![](https://fermentmag.pl/wp-content/uploads/2024/07/Malval-2022-copy-min-1024x413.jpg)
92 Movia Malval Vigna Dol 2023
Stuprocentowa malvasia – 30 proc. gron dojrzewało w dużych (500 ml) dębowych beczkach, reszta w stalowych zbiornikach. Wino jest złociste, pełne, eleganckie; czaruje aromatami dojrzałych cytrusów, późnojesiennych jabłek, owoców tropikalnych. Jest w nim delikatna pikantność białego pieprzu, ale też świeże masło i lipowy miód. Tym bardziej zaskakują usta: niezwykle wytrawne (tylko 0,3 g/l), a przy tym idealnie zrównoważone. To wino intensywne, pełne energii, a przy tym wyrafinowane. (na zdjęciu rocznik 2022, ale degustowaliśmy rocznik 2023)
![](https://fermentmag.pl/wp-content/uploads/2024/07/movia-41-copy-min-819x1024.jpg)
Podróż zorganizowana została przez Paula Balke pod hasłem #Northadriatic #Altoadriatico. Wszystkie zdjęcia: Movia Wines.